ABD Donanması, Donald Trump yönetiminin İran'a yönelik askeri hamlesinin ardından beklenmedik bir finansal krize girdi. Operasyonun ilk aşamalarında yaşanan yoğunluk ve ardından gelen misilleme saldırıları, savunma harcamalarını katlayarak artırmış durumda. İngiliz The Guardian’ın edindiği bilgilere göre, donanma yetkilileri, savunma şirketleriyle yapılan görüşmeler ve analistler tarafından yapılan değerlendirmeler, durumun ciddiyetini gözler önüne seriyor.
ABD-İsrail ortak operasyonları, mühimmat stoklarını hızla tüketti ve İran’ın misilleme saldırıları, Orta Doğu’daki stratejik üsleri hedef alarak askeri bütçeler üzerindeki baskıyı daha da artırdı. Pentagon’dan sızan bir bilgi notunda, personel maaşlarına ödeme yapabilmek amacıyla operasyon maliyetlerini karşılamak için personel hesaplarından kaynak çekilmesi gerektiği belirtiliyor. Eski donanma subayı ve analist Harlan Ullman, bu durumu “Kumbaranın kırıldığı” şeklinde tanımlayarak kaynakların tükenişini vurguluyor. Kıyı tesislerindeki acil olmayan bakım ve onarım çalışmaları ise nakit sıkıntısı nedeniyle ertelemeye başlandı.
Trump’ın 28 Şubat’ta başlattığı savaş, donanmanın mevcut bütçesini kısa sürede tüketmiş ve en büyük finansal yükü üstlenen güç haline gelmiştir. Beyaz Saray, savaş harcamalarını karşılamak için Kongre’den acil ek bütçe talep etse de, kamuoyunda savaşa yönelik desteğin düşüklüğü nedeniyle bu talebin onaylanma ihtimali belirsizliğini koruyor. Donanmanın 2026 yılı için ayrılan 300 milyar dolarlık bütçesi, personel, gemi yapımı, silah tedariki ve günlük operasyonlar gibi kalemlere bölünmüş durumda. Ancak yasalar, bu kalemler arasında keyfi para aktarımı yapılmasına karşı kısıtlamalar getiriyor.
Senatör Susan Collins, bazı askeri birimlerin kısa vadeli ödeme zorluklarıyla karşı karşıya olduğunu dile getirirken, donanma sözcülüğü operasyon ve bakım fonlarının tamamen tükenmediğini ve mevcut maaş yükümlülüklerinin zamanında karşılanması için kaynakların aktif şekilde yönetildiğini savunuyor. Ancak savunma analisti Todd Harrison, bu bütçe krizinin ordu içinde sır olmadığını ve Pentagon’daki sivil yöneticilerin siyasi gerekçelerle konuyu kamuoyu önünde konuşmaktan kaçındığını ifade ediyor. Savunma Bakanı Pete Hegseth, Kongre’ye acil fon çağrısında bulunarak aksi halde kritik açıklarla karşılaşılacağını vurguluyor ve İran savaşının şu ana kadar 35,7 milyar dolara ulaştığını duyuruyor. Temsilciler Meclisi, savaşa 73 milyar dolar ayırmayı öngören bir tasarıyı kabul etse de, metnin yasalaşma şansı düşük görülüyor.
