Türkiye’nin insan sermayesinden en değerli varlıkları, yükseköğretim diploması sahipleri, yeni bir dönümde yeniden yönelim göstermeye başladı. TÜİK’in yayınladığı 2025 yılına dair beyin göçü istatistikleri, gençlerin kariyer hedeflerindeki değişimleri ve uluslararası rekabetteki yerlerini gözler önüne seriyor. Bu veri seti, ülke ekonomisi ve insan kaynağı stratejileri için önemli bir referans noktası oluşturuyor.
Rapor, yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranının bir önceki yıla kıyasla yüzde 2,2’lik bir artışla rekor seviyeye ulaştığını ortaya koyuyor. Bu artış, kadın mezunların göçme eğiliminin erkek mezunlara göre daha belirgin olduğunu (yüzde 1,8 vs. yüzde 2,7) gösteriyor. İstanbul, bu göç dalgasının en yoğun hissedilen il oldu; yüzde 4’lük bir oranda yükseköğretim mezunlarının yurt dışına doğru ilerlemesiyle dikkat çekiyor. İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova da bu iliskiyle sıralamada yerini korudu. Siirt ise, beyin göçü oranında Türkiye’nin en geride kalan illeri arasında yer aldı.
Veriler, farklı eğitim seviyelerine ve uzmanlık alanlarına göre de ayrımcılığını koruyor. Devlet üniversiteleri mezunları, özel üniversiteler mezunlarına göre daha hızlı bir göç trendi sergiliyor. Vakıf üniversitelerinin mezunları arasında, tam burslu eğitim alanların göçme oranı diğer burslu ve ücretli eğitim alanlarına göre daha yüksek. Bilişim ve iletişim teknolojileri, hem erkekler hem de kadınlar arasında en popüler göç hedefi olmaya devam ediyor; bu alandaki mezunların göçme oranları, diğer eğitim alanlarına göre belirgin bir şekilde üstün. Lisans programları arasında moleküler biyoloji ve genetik, göç hedefi olarak en çok tercih edilen alan oldu. Öğrenim dilinin seçimi de göç kararlarını etkiliyor; Fransızca, mezunların tercih ettiği ilk dil olarak öne çıkıyor.
<En dikkat çekici bulgulardan biri, mezunların göç hedeflerindeki ülke tercihleri. Almanya, yükseköğretim mezunları için en popüler destinasyon olarak zirvede yer alıyor (yüzde 22). Amerika Birleşik Devletleri, Birleşik Krallık, Hollanda ve Kanada da mezunların ilk 5 tercih ettiği ülke arasında yer alıyor. Bilgisayar mühendisliği bölümünden mezunların Almanya, Birleşik Krallık ve Hollanda'ya göç etme oranları diğer bölümlerin mezunlarına göre daha yüksek. Bu veriler, Türkiye’nin eğitim sisteminin gelecekteki insan kaynaklarına sağlayacağı katkıların önemini bir kez daha vurguluyor.
