Akaryakıt piyasasının nabzını tutan Morgan Stanley, savaşın yarattığı tedarik zinciri aksamalarının hafiflemesiyle birlikte, petrol ürünlerinde yaşanan arz kıtlığının 2027 ortasına kadar devam edebileceğini duyurdu. Kurumun detaylı analizinde, rafineri operasyonlarında olağan dışı bir artışın gözlemlenmesi ve bu durumun piyasadaki dengeleri nasıl etkileyeceği üzerine dikkat çekildi. Analistler, uzun vadeli bir aksaklığın muhtemel olduğunu vurgulayarak, yatırımcılar ve alıcılar için önemli bir uyarı niteliğinde bir rapor yayınladı.
Raporda, Martijn Rats ve Charlotte Firkins gibi uzman isimlerin yer aldığı bir ekip, rafinerilerde planlı duruşların etkilerinin 2027’nin ikinci çeyreğine kadar 3,4 milyon varil ile artış göstereceğini belirtiyor. Bu artışın, normal operasyonların iki buçuk katı düzeyinde olduğunu ve Orta Doğu ile Rusya’daki üretim kısıtlamalarının da bu durumu daha da derinleştirdiğini vurguluyor. Bu durum, rafineri kapasitesinin mevcut talebi karşılamakta zorlanacağı anlamına geliyor. Aynı zamanda, rafinerilerin yüksek kar marjları nedeniyle uzun süredir ertelediği bakımların, piyasada kronik bir arz sorunu yaratma potansiyeli taşıdığı da belirtiliyor.
Rapor, küresel akaryakıt piyasasında yaşanan karmaşık tabloya ışık tutuyor. Orta Doğu’daki devam eden savaş, Rusya ve Ukrayna arasındaki enerji altyapısına yönelik saldırılar gibi jeopolitik faktörler, akaryakıt arzını olumsuz etkilemeye devam ediyor. Özellikle taşımacılık, ısıtma ve sanayi gibi kritik sektörlerde kullanılan dizel yakıtlarının ihracatındaki düşüşler, bu ürünlerin fiyatlarının ham petrol fiyatlarına oranında daha hızlı yükselmesine neden oluyor. Bu durum, tüketiciler için akaryakıt maliyetlerini artırıyor ve ekonomik istikrarsızlığa katkıda bulunuyor.
<Morgan Stanley’nin analizine göre, rafinerilerin yüksek kar elde etme amacıyla bakım çalışmalarını geciktirmesi, bu sorunu daha da derinleştiriyor. Ancak, bu tür bakımların sürekli olarak ertelenemeyeceği ve zamanla birikerek ciddi bir kapasite sorununa yol açabileceği vurgulanıyor. Bu nedenle, savaş kaynaklı arz kesintilerinin azalması bile, rafineri bakım programlarının piyasadaki arz baskısını ortadan kaldırmakta yetersiz kalabilir. Bu durum, akaryakıt piyasasında uzun süreli bir belirsizlik ve fiyat oynaklığı riskini artırıyor. Piyasada, arzın kısıtlanması ve talebin yüksek seyretmesi arasındaki dengeyi sağlamak için yeni stratejiler geliştirilmesi gerektiği vurgulanıyor.