Türkiye imalat sektöründe yavaşlama trendi Eylül ayında da perçinlendi. İstanbul Sanayi Odası’nın (İSO) yayınladığı Türkiye İmalat PMI (Satın Alma Yöneticileri Endeksi) verileri, sektörün faaliyet koşullarının önemli ölçüde zayıfladığını gösteriyor. Endeks, Ağustos ayında 48,1 seviyesinde kapanırken, bu ay 47,9’a gerileyerek imalat sektörünün 2,5 yılı aşkın bir süredir kaydettiği en hızlı bozulma oranını işaret ediyor.
Bu durum, Orta Doğu’daki karmaşık savaşın yarattığı belirsizliklerin ve beraberinde gelen maliyet artışlarının etkilerini açıkça ortaya koyuyor. Talep tarafındaki olumsuz hava, yeni siparişlerdeki düşüşü tetikliyor ve bu da üretimi azaltmaya yol açıyor. Sektör, son dört ayda üst üste üretimde azalma yaşarken, bu ayki düşüş daha da belirgin hale geldi. İmalatçıların, zorlu piyasa koşullarına uyum sağlamak adına faaliyetlerini yeniden şekillendirirken, istihdam, satın alma kararları ve stok yönetimi gibi alanlarda da ciddi oranlarda kesintiler yapıldığını görüyoruz.
Girdi maliyetlerindeki artış da sektörün sorunlarını derinleştiriyor. Yakıt, petrol ve nakliye ücretlerindeki yükselişler, aynı zamanda ham madde fiyatlarındaki dalgalanmalarla birleşince, imalatçılar için girdi maliyetlerinin kontrol altında tutulması neredeyse imkansız hale geldi. Bu durum, nihai ürün fiyatlarının da artmasına neden olarak tüketici talebini olumsuz etkiliyor. Özellikle tedarik zincirindeki aksamalar, deniz taşımacılığındaki gecikmeler ve malzeme sıkıntısı, imalatçılar için teslimat sürelerini uzatarak üretimi daha da zorlaştırıyor.
S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker’in değerlendirmesi, sektördeki genel tabloyu yansıtıyor: “Orta Doğu’daki savaş devam ederken, Türk imalatçıları Eylül ayında da bu durumun etkilerini hissetmeye devam etti. Jeopolitik belirsizlikler, sektörde büyümeyi sınırlamayı sürdürüyor. Ancak, PMI’ın üçüncü çeyrek ortalamasının ikinci çeyreğin üzerinde olması, toparlanmaya dair temkinli sinyaller veriyor.” Sektördeki dinamikler, gıda ürünleri ve kara-deniz taşıtları gibi bazı sektörlerde sınırlı bir genişleme ile dengelenirken, kimyasal, plastik ve kauçuk ürünler, ağaç ve kağıt ürünleri gibi diğer sektörlerde ise ciddi düşüşler yaşanıyor. İstihdamda ise kara-deniz taşıtları ve elektrikli-elektronik ürünler sektörleri pozitif ayrışırken, ağaç ve kağıt ürünleri sektöründe keskin bir daralma görüyoruz.”}ص
