Tıp alanında, özellikle viroloji ve yapay zeka arasındaki işbirliği, insanlığın karşı karşıya olduğu salgınlarla mücadelede yeni bir dönemin habercisi olabilir. Avrupa Moleküler Biyoloji Laboratuvarı’na (EMBL-EBI) bağlı olan Avrupa Biyoinformatik Enstitüsü, yapay zeka aracılığıyla virüslerin karmaşık protein yapılarını çözme konusunda önemli bir adım atmış durumda. Bu gelişme, özellikle virüslerin yayılmasını engellemek ve tedavi yöntemleri geliştirmek için kritik öneme sahip.

Proje, Glasgow Üniversitesi, Cenevre Biyoinformatik Enstitüsü ve uluslararası viroloji ekiplerinin ortak çalışmasıyla ortaya çıktı. 23 farklı virüs ailesine ait 8 bin 28 adet protein dimeri, yani etkileşimli molekül çifti, AlphaFold2 yapay zeka sistemine dahil edildi. Bu, mpox (maymun çiçeği), kızamık, dang humması ve hepatit B gibi virüslerin protein yapılarını daha önce hiç bu kadar detaylı bir şekilde incelemeye açık hale getirmek anlamına geliyor. Bu büyük veri seti, bilim insanlarına virüslerin nasıl çalıştığını ve vücudumuzla nasıl etkileşim kurduğunu anlamak için güçlü bir araç sunuyor.

AlphaFold2, daha önce insan ve bakteri proteinlerinin 3 boyutlu yapısını modellemesiyle tanınmıştı. Ancak, RNA tabanlı virüslerin protein yapıları, yapay zeka için uzun süredir çözülmesi gereken bir “kör nokta” olarak kalmıştı. Bu proje, 3 milyondan fazla araştırmacının kullandığı bu yapay zeka sistemine yaklaşık 2 bin 800 virüsün 41 bin 774 proteinini ekleyerek, bu soruna önemli bir çözüm getiriyor. Sonuç olarak, olası yeni salgınlara karşı hızlı aşı ve ilaç geliştirme potansiyeli taşıyan dev bir