Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin 28. Dönem 4. Yasama Yılı’nın faaliyet raporu, Meclis’in yürütmeyi denetleme ve toplumsal meseleleri kamuoyuna taşıtma becerisinde yaşanan aksaklıkları acı bir şekilde ortaya koydu. Rapor, milletvekillerinin bakanlara yönelttiği yazılı soruların büyük bir bölümünün yasal süre içinde yanıtlanmaması ve çeşitli araştırma ve görüşme önergelerinin Genel Kurul gündeminde bekletilmesi gibi sorunları gözler önüne serdi. Rapora göre, yasama yılı boyunca işleme alınan 14 bin 354 yazılı soru önergesinden yalnızca 914’ü süresinde yanıtlandı. Bu, işleme alınan soruların sadece %6’sına denk geliyor. Rapor, 5 bin 806 önergeye süresi geçtikten sonra yanıt verilmişken, 5 bin 395 önergenin süresinde yanıtlanmadığını da belirterek, Meclis’in denetim görevlerini yerine getirme kapasitesinde ciddi bir eksiklik olduğunu vurguluyor.
Ek olarak, Meclis’in diğer denetim araçları da benzer bir birikme ile karşı karşıya kaldı. Yasama yıl içinde işleme alınan 1 bin 370 Meclis araştırması önergesinden 1 bin 324’ü Genel Kurul gündeminde kaldı. Sadece 11 önerge kabul edilirken, önceki dönemden gelen bir önerge ile birlikte toplam 12 önerge, çocuklara ilişkin iki araştırma komisyonunun kurulmasına zemin hazırladı. Ayrıca, Genel Kurulda önemli tartışmaların yapılmasını hedefleyen 58 genel görüşme önergesinin tamamı da raporun verilerine göre hala gündemde bekliyor. Bu durum, Meclis’in tartışma ve karar alma süreçlerinde yaşadığı tıkanıklığı daha da belirgin hale getiriyor.
Kanun teklifleri de komisyonlarda birikme sorunu yaşamış durumda. TBMM genelinde 3 bin 538 kanun teklifi komisyonlarda beklerken, 121 teklif de Genel Kurul gündeminde bulunuyor. İçişleri Komisyonu, yasama yılı boyunca yalnızca bir toplantı gerçekleştirdi ve önünde 525 kanun teklifi yer alıyor. Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu ise iki toplantı yaptı; bu komisyonda esas komisyon olarak 525 ve görüşüne başvurulan tali komisyon olarak da 940 teklif bulunuyor. Sağlık, çalışma hayatı ve sosyal politikalarla ilgili tekliflerin hangi sırayla ele alınacağı gibi önemli hususlar, yeni yasama yılına girilirken yanıt bekleyen sorular arasında bir belirsizlik yaratmaya devam ediyor.
Bu rapor, TBMM’nin denetim ve yasa hazırlama süreçlerinde karşılaştığı ciddi zorlukları ortaya koyarken, Meclis’in bu sorunları çözmek için acil ve kapsamlı önlemler alması gerektiğini işaret ediyor. Yasal sürelerde yanıtlanmayan soruların ve biriken önergelerin Meclis’in meşruiyetini ve etkinliğini zayıflatabileceği, bu nedenle konunun hassasiyetle takip edilmesi gerektiği vurgulanmalıdır.
