Yapay zeka ve mobil cihazların egemen olduğu bir çağda, insan ilişkilerinin ve dayanışmanın değerine yeniden odaklanmak hiç de kolay değil. Ancak, tarih boyunca insan ruhunun en güzel örneklerini sergileyen dostluklar, her zamankinden daha değerli hale geliyor. İşte böyle bir dostluğun mektupları, genç bir yazarın titiz çalışmasıyla bir araya gelerek, ‘Sevgili Pertev Ağabey, Sevgili Oğuz Kardeş’ adlı kitapta okuyucuya sunuluyor.

Bu özel çalışma, Türk halk bilimi alanındaki iki önemli ismi, Pertev Naili Boratav ve Oğuz Tansel’in aralarındaki etkileşimi merkeze alıyor. 1907-1998 yılları arasında hayatını Türk kültürünün sözlü mirasını derleme ve yayına aktarma çabalarına adamış olan Boratav, 1915-1994 yılları arasında halk bilimi araştırmacılığı yapan Tansel ile 1930’lu yıllardan itibaren Konya Erkek Lisesi’nde başlayan dostlukları, hayatları boyu devam etmiş. Bu mektuplar, onların düşüncelerini, fikirlerini ve sanatsal yaklaşımlarını anlamak için eşsiz bir kaynak niteliğinde.

Kitapta, Boratav’ın 27, Tansel’in 11 mektubu yer alıyor. Derleyen ve topları genç yazar Mehmet Çevik, mektupların içeriğini titizlikle incelemiş ve metinleri güncel bir dille okuyucuya ulaştırmış. Çevik, kitabın amacını önsözünde şöyle anlatıyor: “Bu kitap, Türk halk bilimi çalışmalarının kurumlaşmasında belirleyici ve yönlendirici bir rolü olan Pertev Naili Boratav ve şair, yazar ve halk bilimi araştırmacısı Oğuz Tansel arasındaki mektuplaşmanın metinlerini ve bu metinler üzerindeki genel bir incelemeyi içermektedir.”

Mektupların içeriği, Boratav’ın masal derlemelerine girişi ve şiir yazma çabalarını Tansel’in bilimsel bir zemine oturtmasına olan katkısını gözler önüne seriyor. Tansel’in masalları bilimsel değerden geçirirken dikkat ettiği noktalara da değiniliyor: “Masalı masalcıların üsluplarına mümkün olduğu kadar sadık kalarak işlemeli. Bazı hallerde dilinin perişanlığına, üslubunun derbederliğine rağmen anlatışında (kelimelerde, konuşma kalıplarında, psikolojik anların tespitinde) bir ölçü vardır ki bunu kaybetmemek lazım, metne çekidüzen verirken.” Bu yaklaşım, masalın özünü koruyarak nesilden nesile aktarılmasını sağlamak için önemli bir rehber niteliğinde.

Mehmet Çevik’in çalışmaları, 19 yıl süren bir sürecin sonucunda ortaya çıkmış. Oğuz Tansel’in kızı Prof. Dr. Aysıt Tansel’in önerisiyle başlayan süreçte, Tansel’in oğlu Ülkün Tansel’le ODTÜ’de buluşulmuş ve 23 mektubun fotokopileri elde edilmiş. Mektupların tamamı, eski harflerle (Arap alfabesiyle) yazılmış ve Tarih Vakfı’nın Boratav Arşivi’nden elde edilen mektuplarla karşılaştırılmış. Bu sayede, mektupların içeriği ve dönemin kültürel atmosferi hakkında daha kapsamlı bir anlayış oluşmuş.