Teknolojinin hızla geliştiği çağda, anılarımızı saklamak için kullandığımız araçlar da dönüşüme uğruyor. Ancak, akıllı telefonlarla sürekli görsel kaydetme alışkanlığının, aslında anılarımızı farklı bir şekilde etkilediği ortaya çıktı. ABD'de yapılan yeni bir araştırmada, telefonlarla sürekli fotoğraf çekme veya ekran görüntüsü alma eyleminin, o anıların beyinde kalıcı bir hatıraya dönüşmesini engelleyip hafızayı zayıflattığı belirlendi. Bu durum, teknolojiyle olan etkileşimimizin hafıza kapasitemizi nasıl etkilediğine dair önemli bir soru işareti sunuyor.
Binghamton Üniversitesi’ndeki araştırmacılar, 892 katılımcıyı içeren yedi farklı deneyde, bir anı fotoğraflayan veya ekran görüntüsü alan kişilerin, o olaya dair ayrıntıları daha zor hatırladığını tespit etti. Deneylerin merkezinde, katılımcılara çeşitli sanat eserleri gösterildi ve bazıları sadece resimlere bakarken, diğerleri ekran görüntüsü alarak bu eserleri inceledi. Bulgular, görsellere sadece bakan katılımcıların, ekran görüntüsü alan katılımcılara kıyasla resimleri daha doğru ve detaylı bir şekilde hatırladığını gösterdi. Bu durum, teknolojinin anılarımızı şekillendirme potansiyelini gözler önüne seriyor.
Araştırmanın başyazarı psikolog Sophia Fabrizio, elde edilen sonuçları değerlendirirken, “Elde ettiğimiz sonuçlar, tek bir tuşa basarak deneyimlerimize ve bilgilere dair hafızamıza zarar verme ihtimalimizin yüksek olduğunu gösteriyor. Bu zayıflama, kaydedilen görselin de ötesine geçebiliyor” şeklinde konuştu. Bu durum, ‘bilişsel yük aktarımı’ olarak bilinen bir olguya işaret ediyor. Beyin, bir bilginin fotoğraf aracılığıyla saklandığını bildiğinde, o bilgiyi hafızaya almak için gereken çabayı azaltabiliyor. Yani, bir anıyı sadece bir fotoğrafla kaydetmek, o anının beyinde daha az aktif kalmasına neden olabilir.