Cumhuriyet Kitap’ın her perşembe olduğu bu özel sayısında, uluslararası ilişkiler alanındaki eşsiz bir figürün mirasını keşfediyoruz: Prof. Dr. Türkkaya Ataöv. 1952’den beri Cumhuriyet’in sayfalarında yer alan, 150’nin üzerinde kitapla tanınan bu düşünür, 68 farklı başkalağırlığın yaşandığı bir dönemde Amerikan Emperyalizminin kökenlerini ve gelişimini, benzersiz bir perspektifle ortaya koyuyor. Ataöv’ün kapağımızdaki başarısı, sadece bilim insanı kimliğinin değil, aynı zamanda ülkenin düşünsel irfan gücünün de bir yansımasıdır.
Prof. Dr. Ataöv’ün eserleri, özellikle de 1968 yılında yayınlanan “Amerikan Belgeleriyle Amerikan Emperyalizminin Doğuşu” adlı yapıtı, geniş kitleler tarafından tanınmaya başlandı. İlhan Selçuk’un “Milli bilincin kör gözünü açmak için keskin bir operatör neşteri” olarak tanımladığı bu kitap, Refik Erduran’ın “kafa şutu” olarak nitelendirdiği, emperyalizmin yalnız doğuşunu ve sonraki gelişimini kapsamlı bir şekilde analiz ediyor. Bu yapıt, daha sonra “Amerikan Emperyalizmi / Doğuşu ve Gelişimi” adıyla yeniden basıldı. Ataöv’ün çalışmaları, Filistin konusu üzerine Avrupa’daki ve ABD’deki yayınlarla, Birleşmiş Milletler’e bağlı örgütler tarafından da desteklenmiş, Türk-Ermeni ilişkileri üzerine yapılan en kapsamlı yayınlardan biri olarak kabul görmüştür.
Ataöv’ün akademik kariyeri, Fransız meclislerinde iki dava açması, Avrupa Parlamentosu’nda dört oturumda uzmanlık göstermesi ve Birleşmiş Milletler’de otuz üç oturumda konunun uzmanı olarak yer almasıyla destekleniyor. 1984’te Fransa’daki Orly Davası’nda “Onur Tanıklığı” yaparak, Ermeni sorununun temelinde ırkçı emperyalizmin yattığını vurgulamış, ABD ve Fransız meclislerinin bu konudaki kararlarının, emperyalizmin suçunu gizleme girişimi olduğunu ortaya koymuştur. Yaşamöykülerine de imza atan Ataöv, Nâzım Hikmet’in son yıllarını incelemiş ve eşref Üren, Fikret Mualla, Ufkun Ötesini Gören Kadın Prof. Dr. Aysel Ekşi gibi isimlere de hayatlarını kitaplarına yansıtarak, farklı disiplinlerde önemli katkılar sağlamıştır. Son olarak, yayınladığı “Anıların Güzelleri” adlı eserde, çocukluktan akademik yaşama, sanattan siyasete kadar hayatının her alanını detaylı bir şekilde anlatmıştır.
Prof. Dr. Türkkaya Ataöv’ün çalışmaları, “Silahsızlanma, ayrımcılık, küreselleşme, milliyetçilik, İkinci Dünya Savaşı, kapitalizm, çevre” gibi konuları kapsayan geniş bir yelpazede yer alıyor. Federasyon / Başkanlık / Yarı başkanlık konularını ayrıntılarıyla inceleyerek, “Uyan, Türkiye!” mesajını vurgulamıştır. Yaşamı boyunca yurtsever bir duruş sergileyen Ataöv, eserlerinde Atatürk’ün emperyalizm karşıtı direniş ve devrimciliğinin önemini vurgulamıştır. Cumhuriyet Kitap’ta yer alan bu sayının, düşünce dünyamıza değer katacak, tartışma ortamını zenginleştirecek ve bizi daha bilinçli bir geleceğe taşıyacak bir buluşma olmasını diliyoruz.”}”>
