Çin’in önde gelen havayolu şirketleri Air China, China Eastern ve China Southern, 2026 yılının ilk yarısında 8,2 milyar yuan (yaklaşık 1,2 milyar dolar) net zarar bildirdi. Bu, şirketlerin üst üste yedinci yılını zararla kapatması anlamına geliyor. Bu durum, havayolu sektöründeki rekabetin ve artan maliyetlerin yol açtığı bir kriz olarak değerlendiriliyor.
İlk çeyrekte, Çin Yeni Yılı’ndaki yoğun seyahat talebinin getirdiği geçici bir kâr (4,82 milyar yuan) ikinci çeyrekte yükselen maliyetler ve fiyatlama baskısı altında yok oldu. China Southern, ilk altı aylık zararıyla 3,7 milyar yuanı aşarak sektördeki diğer şirketler arasında en yüksek zararı veren oldu. Şirketin geçen yılki zararı 1,53 milyar yuan seviyesindeydi. Air China’nın zararı 2,3 milyar yuan ile bir önceki yıla göre artış gösterdi. China Eastern ise gelir artışı yakalasan da 2,2 milyar yuan’lık zararla bilançosunu olumsuz etkiledi. Geçen yılki zararı 1,43 milyar yuan olan şirket, bu yıl maliyetleri kontrol altına alamamakta zorlandı.
Bu tablo, havayolu sektöründe yolcu sayısını ve cirosunu artırmanın kârlılık yaratmak için yeterli olmadığını açıkça ortaya koyuyor. Şirketlerin karşılaştığı temel sorunlar arasında jet yakıtı giderlerindeki ciddi artış (yüzde 35-38), bilet fiyatlarındaki rekabet ve özellikle iç pazarda yüksek hızlı tren ağının yaygınlaşması yer alıyor. Tüketicilerin ekonomik belirsizlikler nedeniyle daha uygun fiyatlı ulaşım seçeneklerine yönelmesi de havayolu şirketlerinin gelirlerini olumsuz etkiliyor. Avrupa rotalarından gelen uluslararası yolcu talebi, iç pazardaki zayıflığı ve yakıt maliyetlerindeki artışa karşı bir denge oluşturmakta zorlanıyor.
Yaz sezonu, havayolu şirketleri için genellikle en kârlı dönem olsa da, bu yılın yazında Çinli taşıyıcılar iç ve dış hatlarda toplam yolcu sayısında yıllık bazda yüzde 3,6’lık bir düşüş yaşadı. Bu düşüş, 142 milyon yolcuya gerileme anlamına geliyor ve Çin’de yaz döneminde yolcu trafiğinin 2022’den beri ilk kez daralmasına neden oluyor. Bu durum, havayolu şirketlerinin ikinci yarıda da maliyet ve talep arasındaki dengeyi kurmakta zorlanacağını gösteriyor. Piyasa analistleri, yıl başında 3 şirketin sınırlı kârla yılı tamamlayabileceğini önglemişken, ilk yarı sonuçları sonrası beklentiler değişti ve 3 Çin havayolunun yıl genelinde 16,8 milyar yuan’lık zarar etmesi tahmin ediliyor. Şirketler, filolarını büyütme ve uluslararası hatlara yönelme çabalarıyla birlikte bilet fiyatlarındaki rekabeti ve yakıt maliyetlerini kontrol altına almaya çalışıyor.
