Zeytin ve zeytinyağı piyasasında yaşanan karmaşık tablo, üreticileri derin bir endişeye itiyor. Yüksek rekolte beklentisi, hasat döneminde ortaya çıkan ekonomik zorluklarla birleşince, sektörde bir kargaşa ortamı oluştu. Üreticilerin karşı karşıya olduğu temel sorun, ürünlerini alacak alıcı bulamamaları ve alım fiyatlarının, üretim maliyetlerini karşılamakta yetersiz kalmasıdır. Bu durum, sektörün geleceği hakkında ciddi soru işaretleri yaratmaktadır.
Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Fikret Akova, bu krizin üstesinden gelmek için devlet desteğine ihtiyaç duyduklarını vurguluyor. Kilogram başına 50 lira prim talebinde bulunan Akova, “Üreticimizin, rekabet gücünü koruyabilmesi ve hasat sonrası oluşan kayıpları telafi edebilmesi için acil bir müdahale gerekiyor. Mevcut durumda, üreticinin ürününe doğrudan bir destek verilmesi, alım fiyatlarını önemli ölçüde yükseltebilir ve piyasadaki dengesizlikleri azaltabilir,” şeklinde konuştu. Akova’nın vurguladığı gibi, bu destek, sadece üreticinin geçimini güvence altına almakla kalmayacak, aynı zamanda zeytinyağı sektörünün sürdürülebilirliğini de sağlayacaktır.
Edremit Ziraat Odası Başkanı Ali Yılmaz Diker ise durumun daha da vahim olduğunu ifade ediyor. 1 kg zeytin ve 1 lt zeytinyağının maliyetlerinin giderek arttığını ve piyasa fiyatlarının bu maliyetlerin çok altında kaldığını belirten Diker, “Sadece ihracata destek verilmesi, üreticinin sorununu çözmeye yetmeyecektir. Üreticinin bağrına saplanmış bir hançer gibi olacak. Devletimizin, üreticinin zararını karşılaması ve piyasadaki fiyatları dengelemesi gerekiyor,” dedi. Diker’in bu sözleri, sektördeki çaresizliği ve umutsuzluğu gözler önüne seriyor.
Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi (UZZK) Başkanı Mustafa Tan, maliyetler ve alım fiyatları arasındaki uçurumun yanı sıra düşük yağ verimine de dikkat çekiyor. Tan, “Üreticinin, ürünün oluşumundan ambalaja girmesi ve tüketiciye ulaşmasına kadar oluşan masrafları karşılayamadığı bir tablo var. Zeytinin yağ verimi de düşük. Normalde yaklaşık 5 kilo zeytinden bir kilo yağ elde edilirken bu sezon aynı miktar için 6-10 kilo zeytin gerekiyor. Bu durum, üreticinin maliyetlerini artırıyor ve rekabet gücünü zayıflatıyor. Rekor beklediğimiz bir sezon, adeta ‘yok yılı’na dönüşebilir,” dedi. Tan’ın uyarıları, sektörün geleceği hakkında ciddi bir değerlendirme yapılması gerektiğini gösteriyor.”}p>”