Türkiye ekonomisi, uzun yıllardır devam eden enflasyon ve uygulanan sıkı para politikalarıyla karşı karşıya. İktisatçı Mahfi Eğilmez, bu durumun ekonomide ‘kriz yorgunluğu’ olarak adlandırdığı, zamana yayılan bir yıpranma sürecine yol açtığını vurguluyor. Bu yorgunluk, sadece kısa vadeli sıkıntıları değil, uzun vadeli büyüme potansiyelini de tehdit ediyor.
Eğilmez’e göre, geçmişte yaşanan ani krizler genellikle hızlı bir ekonomik daralmayla sonuçlanırken, bu yeni tür kriz, ekonominin temel unsurlarının zamanla aşınmasına neden oluyor. Üretim kapasitesi, yatırımcıların risk alma isteği ve geleceğe yönelik beklentiler, yavaş yavaş zayıflıyor. Bu durum, ekonomik karar alma süreçlerini karmaşıklaştırıyor ve ekonomik istikrarı sağlıyor.
Türkiye’nin mevcut durumu, kriz yorgunluğunun en yoğun hissedildiği dönemlerden biri. Hane halkları ve işletmeler, sürekli artan maliyetler ve belirsizlik ortamı karşısında dayanma gücünü yitiriyor. Başlangıçta geçici olarak kabul edilen maliyetler, kalıcı hale gelirken, bu durum işletmelerin finansal yapısını bozuyor, yatırımların ertelenmesine ve ekonomik güvenin sarsılmasına yol açıyor. 2023 ortasında başlayan ve hala devam eden ekonomi politikaları değişikliği, enflasyonla mücadelede önemli bir adım olsa da, enflasyonun yıllık %29,77’nin üzerinde seyretmesi ve beklenen sonuçların gecikmesi, ekonomik aktörlerin motivasyonunu olumsuz etkiliyor.
Sanayi sektörü, kriz yorgunluğunun en çok etkilediği alanlardan biri. Yüksek faiz oranları, finansman maliyetlerini artırırken, diğer üretim giderleri de sanayicinin yükünü artırıyor. Döviz kurundaki dalgalanmalar ve ihracatçılar üzerindeki rekabet baskısı, iç talebin zayıflamasıyla birleşince, sanayicinin hem iç pazarda hem de dış pazarda zor durumda kalmasına neden oluyor. Bu durum, fabrikaların kapanması, üretimin yurtdışına kaydırılması ve kalıcı kapasite kayıplarına yol açma riski taşıyor. Ekonomik yönden sürdürülebilir bir çözüm için, talebi kontrol altına almanın yanı sıra, üretim kapasitesinin korunması ve dezenflasyon politikasının etkili bir şekilde uygulanması gerekiyor.