Türkiye’nin Haziran ayında yaşanan meteorolojik olaylar, uzun yıllardır izlenen iklim trendlerini sarsan çarpıcı bir dönüşümü işaret ediyor. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün yayımladığı detaylı raporlara göre, bu ay boyunca atmosferde meydana gelen ani ve yoğun yağışlar, geçmiş yıllara kıyasla önemli ölçüde farklı bir tablo ortaya koydu. Yağış miktarları, uzun yıllar ortalamasının neredeyse iki katını alaşıyor, bu durum uzmanlar tarafından dikkatli bir şekilde takip ediliyor.
Raporlara göre, Türkiye genelinde Haziran ayında metrekareye ortalama 23,7 kilogram yağış gerçekleşti. Ancak bu rakam, 1991-2020 yılları arasındaki normalin yüzde 30 altında kalmasına rağmen, geçen yılın yağışlarına göre yüzde 90 oranında bir artış gösterdi. Bu ani yükseliş, özellikle bölgelerin iklim özelliklerini ve su kaynaklarını ciddi şekilde etkileyerek, tarım, turizm ve altyapı sektörlerinde önemli sonuçlara yol açma potansiyeli taşıyor. Aydın, Muğla, Manisa, Uşak, Denizli, Burdur, Isparta, Afyonkarahisar’ın güneybatı kesimlerinde yağışlar, normallerinin yüzde 80’den fazla artarak beklenmedik bir yoğunluğa ulaştı. Marmara ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinin büyük bölümünde ise yağışlar normale göre önemli ölçüde azaldı.
Yağış dağılımı da oldukça çarpıcı bir şekilde kendini gösterdi. Rize’de metrekareye 121,1 kilogram yağışla rekor kırılırken, Mardin’de ise sadece 0,3 kilogram yağışla en az yağış alan il konumlandı. Bu durum, Türkiye’nin coğrafi çeşitliliğinin ve iklim bölgelerinin etkileşiminin, yağışların nasıl dağıldığını doğrudan etkilediğini gözler önüne seriyor. Özellikle Bartın, Sinop, Kastamonu, Samsun, Mersin, Hatay ve Kaş çevrelerinde son 23, Mardin’de son 20 ve Giresun’da son 13 yılın en düşük haziran ayı yağışları kaydedildi. Bu durum, bölge halkı için ciddi su kıtlığı sorunlarına yol açma ihtimalini artırıyor.
Bu rekor yağışların etkileri, sadece yağış miktarlarıyla sınırlı kalmıyor. Yağışlı gün sayısı da önemli ölçüde düştü. 6,5 gün olan normaline göre (1991-2020) bu ayda sadece 4,8 gün yağış görüldü. Trabzon, Rize, Artvin, Bayburt, Erzurum, Ardahan, Kars, Iğdır ve Ağrı çevrelerinde 15-20 gün aralığında yağışlı günler yaşandı. Güneydoğu Anadolu Bölgesi ile Balıkesir, Manisa, İzmir çevrelerinde ise yer yer 1 güne kadar yağış görüldü. Bu durum, su kaynaklarının aşırı yüklenmesine, sel riskinin artmasına ve toprak erozyonuna neden olma potansiyelini yükseltiyor. Bu rekor yağışlar, Türkiye’nin iklim stratejilerini ve doğal afet yönetimi planlarını yeniden gözden geçirme ihtiyacını da beraberinde getiriyor.