İklim değişikliğiyle mücadele gündemine ışık tutan Antalya’daki 31. Taraflar Buluşması (COP31) zirvesi, uluslararası arenada farklı yaklaşımların ve beklentilerin ortaya çıktığı ilginç bir dinamik sunuyor. Türkiye ve Avustralya’nın ortak liderlik ettiği bu zirve, iklim krizi çözümlerinin tartışıldığı bir platform haline gelirken, aynı zamanda siyasi hedeflerin, ekonomik çıkarın ve yerel tanıtım çabalarının da iç içe geçtiği bir sahne oluşturuyor.

Zirveye ev sahipliği yapma yarışında Türkiye ve Avustralya’nın rekabeti, Bonn’da yaşanan karmaşanın ardından farklı bir çözüm önerisiyle sonuçlandı. Her iki ülke de zirvenin liderliğini üstlenmek için yarışırken, iklim zirveleri tarihinde ilk kez iki ülkenin ortak liderlik yapması kararlaştırıldı. Türkiye, zirvenin lojistik ve operasyonel süreçlerini koordine ederken, Avustralya müzakereleri yürüten ülke rolünü üstlendi. Bu eşsiz liderlik yapısı, farklı bakış açılarının bir araya gelmesini ve daha geniş bir çözüm yelpazesinin değerlendirilmesini hedefliyor.

Zirveye hazırlık sürecinde, Türkiye’nin siyasi iktidarı, H. Bahadır Türk’ün ‘çoklu fayda teorisi’ni uygulamaya çalışıyor. Antalya’daki EXPO fuar alanında düzenlenmesi planlanan COP31, sponsor arayışlarında geniş bir yelpazede destek arayışına girdi. Büyük yüklenicilere ‘cop’ (COP) gösterilerek sponsor olmaları talep edilirken, TOKİ gibi yerel projeler de bu şemada yer aldı. TOKİ’nin COP31 için yeterli olmadığı belirtilmesine rağmen, 8 milyarın üzerindeki bir bütçe ile etkinlik alanı inşaatı, altyapı ve çevre düzenlemesi için harcamalar yapıldı. Bu durum, devletin itibardan tasarruf etmediği ve büyük yatırımlar yaptığı anlaşılıyor.

Zirve alanının hazırlıkları da dikkat çekici bir şekilde yapıldı. Mayıs ayında cumhurbaşkanlığı kararıyla, EXPO etkinlik alanının karşısına 300 dönümlük, 42 futbol sahası sığabilecek kadar geniş bir tarım arazisi kamulaştırıldı. Bu araziler, uçakla ilaçlama yapacak pamuk tarlalarına dönüştürülerek COP31 için otopark alanı olarak kullanıldı. Bu durum, taşımacılık sektörünün ‘nasiplendirme ekonomisinin’ en belirgin örneğini oluşturuyor. Zirve sırasında, sanatsal ve bilimsel aktivitelere katılanların kim olduğu ve ne ölçüde parmağı olduğu ise belirsizliğini koruyor. Avustralya’nın Müzakereler Başkanı Chris Bowen ülkesindeki sağcı muhalefet tarafından, küresel ısınmanın sınırlandırılması hedefini sürdürmesi ve fosil yakıt ihracını teşvik etmesi nedeniyle eleştiriliyor. Bowen’i çevre örgütleri ‘iki yüzlülükle’ suçluyor. Bowen, Pasifik Ülkelerinin sesini duyurarak temiz enerji toplantılarına başkanlık ederken, Türkiye’nin önceliği farklıydı: COP31’i ‘ülkeyi ve Antalya’yı tanıtım fırsatına çevirmek’ti.

Türkiye’nin beklentileri, küresel iklim krizi ve onun yol açacağı sorunlarla mücadele etmekten ziyade, enerji ve kaynak politikalarını şekillendirmek ve yerel tanıtım potansiyelini değerlendirmekti. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın Milli Enerji 2040 Planı’nda fosil yakıt kullanımının sonlandırılması takvimi yer almazken, Avustralyalı Bakan Bowen’ın eleştirilmesine rağmen, ülkesine dönen sözlerin tutulmasını sağlamak ve sivil toplum örgütlerinin hesap verebilirliğini denetlemek gibi hedefleri vardı. Türkiye ve Avustralya’nın eş başkanlık yapması, demokratik bir yönetim modelini temsil ediyor ve farklı bakış açılarının bir araya gelmesini sağlıyor.”}