Yeni bir çağın kapıları açılıyor! Tasarım dünyasındaki en son trendleri keşfedin ve ilham verici projelerle yaratıcılığınızı besleyin. Bu dikkat çekici makalede, Ortadoğu’nun tasarım sahnesinde yaşanan dönüşümleri, farklı bakış açılarıyla inceleyerek, bölgedeki yenilikçi projeleri ve kültürel etkileşimleri anlamaya çalışıyoruz.
Körfez’in parlak sermayesi, savaşın ardından yerinden edilmiş tasarımcılar ve üretim odaklı coğrafi stratejiler, Kasım ayında Dubai’den Kahire’ye uzanan bir tasarım takvimini oluşturuyor. Bu takvim, sadece bir etkinlik listesi değil, aynı zamanda bölgedeki yeniden inşa sürecinin ve kültürel kimliğin yeniden şekillenmesinin bir yansıması. Dünya üzerindeki tasarım etkinliklerini uzun yıllardır takip eden gözlemciler, Ortadoğu ile Avrupa arasındaki bu etkileşimi, iki kutupta gözlemliyorlar.
Şam’da mimarlık eğitimi alan, Cambridge’de tuğla tonozları üzerine doktorasını tamamlayan Wesam Al Asali, Amman Tasarım Haftası için Al-Hussein Kültür Merkezi’nin açık amfisine 256 metrekarelik bir yapıyı inşa etti. “Tašbik” adını verdiği bu eser, Ürdün kireçtaşından yapılmış tekrar eden tonozlardan oluşuyor ve oturma alanları, sahne alanları ve avlu duvarları gibi farklı işlevleri yerine getiriyor. Bu eser, yerel malzemelerin kullanımı ve İspanyolcada “bóveda tabicada” olarak bilinen geleneksel bir tuğla örgü tekniğinin yeniden canlandırılmasıyla dikkat çekiyor. Bu teknik, Endülüs’ten İspanya’ya geçmiş ve 19. yüzyılda Valensiyalı Guastavino ailesi tarafından Amerika’da kullanılmış, şimdi ise Al Asali tarafından kendi adıyla ve yerel taşlarla bölgeye geri getirilmiş. Tasarımcı, “Cultures of Making” adlı kitabında Arap coğrafyasında zanaat, kıtlık ve çevre arasındaki ilişkiyi anlatıyor, savaş sonrası yeniden inşa sürecinde sürdürülebilir ve yerel çözümlerin önemini vurguluyor.
Dubai’de Design Week kapanırken, Doha’da Katar Müzeleri’nin düzenlediği Design Doha Bienali’nin ikinci edisyonu açılıyor. Bu bienal, “Arab Design Now” adlı ana sergiyle, 81 tasarımcıyı ve 78 yeni işi bir araya getiriyor. Küratör Vyjayanthi Rao, “Architecture Otherwise” başlığı altında, etkinlikleri “savaşın gölgesinde” planlamış, bu yaklaşımın yaratıcı etkinlikler için üçüncü bir göz bakışı sunduğunu savunuyor. Ortadoğu’daki tasarım haritasının ekonomisi, Körfez sermayesi, Vizyon 2030 hedefleri, “kültür yılları” ve petrol gelirleriyle şekilleniyor. Bu bölgede tasarım, müze ve havalimanı gibi “kalkınma sektörleri” olarak görülüyor. Aynı zamanda, savaş nedeniyle batılı tasarımcılar tarafından bölgeden dışlanan yeteneklerin yeniden ortaya çıkması da önemli bir dinamik oluşturuyor. Beyrut, Şam, Bağdat ve Gazze gibi şehirlerin kaderleri, Etel Adnan’ın şiirlerinde olduğu gibi, zorlu koşulların bir yansıması olarak karşımıza çıkıyor. Mobilya kenti Dimyat’ın marangozları ve Türkiye’nin mobilya fabrikaları, coğrafyanın yükünü taşıyor. Kahire ve Türkiye’deki tasarımcılar için estetikten önce kur farkı ve ekonomi öncelikli hale geliyor.
Savaş, bu coğrafyanın uzun yıllardır tek gerçek olmaya devam ediyor. Bölgedeki tasarımcılar, Dubai’ye taşınarak, Londra, Madrid ve Doha gibi şehirlerde çalışıyorlar. Üretim, Nil Deltası’ndaki mobilya kenti Dimyat’ın marangozları ve Türkiye’nin mobilya fabrikaları aracılığıyla devam ediyor. Bu durum, Kahireli tasarımcılar ve Türk marangozlar için kur farkı ve ekonomik faktörlerin önemli rol oynadığını gösteriyor.”}”
