Eskişehir’in kalbinde yer alan Kurşunlu Külliyesi, yüzyıllar boyunca kültür ve sanatın beklemediğimiz kadar değerli bir varlık olduğunu hatırlatıyor. 2004 yılından beri Odunpazarı Belediyesi tarafından kira sözleşmeleriyle kullanılan bu yapının, içinde barındırdığı çok sayıda müzeyi, atölyeyi ve el sanatları dükkanlarını, şehrin kültürel kimliğinin ayrılmaz bir parçası haline getirmiş. Ahşap Eserler Müzesi’nin farklı ülkelerden sanatçıların eserlerini sergilemesi, Osman Yaşar Tanaçan Fotoğraf Müzesi’nin fotoğrafçılık tarihine ışık tutması, Lületaşı Müzesi’nin ve Cam Sanatları Merkezi’nin ise ziyaretçilere sanatın farklı yönlerini deneyimleme fırsatı sunması, külliye sayesinde Eskişehir’in turizm potansiyelini de artırıyor. Bu merkezler, yılda yaklaşık 500 bin ziyaretçi ağırlayarak, hem yerli hem de yabancı turistler için önemli bir cazibe kaynağı oluşturuyor.
Ancak, bu değerli mirasa dair bir belirsizlik, 3 Kasım 2026 tarihine ertelenen tahliye talebiyle ortaya çıktı. Odunpazarı Belediyesi’nin bu talebe karşı açtığı davalar ve Vakıflar Kanunu’nda yer alan geçici 15. madde, süreçte karmaşıklığı artırıyor. Bu madde, vakıflara ait taşınmazların mevcut kullanıcılarıyla beş yıla kadar kira sözleşmesi yapabilme imkanı sunarken, belediyenin bu maddeye dayanarak başvurması ve ardından yasal süre içerisinde yanıt alınmaması, durumu daha da kritik hale getiriyor. Mahkeme, yürütmeyi durdurarak, idarenin savunmasını bekleme sürecini başlatırken, külliye içindeki kültürel faaliyetlerin geleceği için ciddi bir soru işareti oluşturuyor.
Tahliye kararı, sadece müzelerin ve atölyelerin kapanmasıyla sınırlı kalmayabilir. Külliye’nin içinde yer alan kadın girişimcilerin işlettiği el sanatları dükkanları ve Mevlevihane gibi geleneksel mekanlar da bu belirsizliğin etkisinde kalacak. Müzeler, dünyanın farklı ülkelerinden getirilen eserleri sergileyerek, ziyaretçilere kültürel bir yolculuk sunarken, Cam Sanatları Merkezi’nde sıcak cam atölyesinde 1500 derece sıcaklıkta cam üretimi yapılıyor. Bu yıl 11. kez düzenlenen Uluslararası Cam Festivali, külliye ve Eskişehir’in turizm açısından önemini daha da artırıyor. Bu tür etkinliklerin iptal olması, hem yerel ekonomiye hem de kültürel mirasa büyük bir zarar verebilir.
Yargı sürecinin devam etmesi ve mahkeme tarafından alınacak nihai karar, Kurşunlu Külliyesi’nin geleceğini belirleyecek. Tarafların uzlaşması, şehrin kültürel zenginliğini koruyacak en iyi çözüm olabilir. Ancak, mahkeme kararı, sadece kira bedeli ve sözleşme koşulları gibi teknik detaylarla sınırlı kalmayacak; aynı zamanda külliye’nin kültürel mirası üzerindeki etkisini de dikkate alacaktır. Bu nedenle, sürecin tarafsız ve adil bir şekilde yürütülmesi, Eskişehir’in geleceği için büyük önem taşıyor.
