Üreme tıbbında yeni bir dönüm noktası, tüp bebek tedavisinde ‘longevity’ yani uzun ve sağlıklı yaşam hedefiyle ortaya çıkıyor. KKTC’de düzenlenen 5. Tüp Bebek ve İnfertilite Derneği (TÜBİD) Kongresi’nde, yaşlanmanın üreme sağlığı üzerindeki etkileri ve bu konuda geliştirilen yenilikçi yöntemler detaylı bir şekilde tartışıldı. Bu tartışmalar, kadınların üreme yeteneklerini yaşlanmanın getirdiği zorluklara karşı korumak için bilimsel bir strateji oluşturulmasına öncülük ediyor.
TÜBİD Başkanı Prof. Dr. Bülent Tıraş, yaşlanmayı durdurma ve sağlıklı yaşlanma hedeflerinin üreme tıbbında da kullanılmaya başlandığını vurgularken, insan ömrünün uzamasının beraberinde getirdiği yeni zorluklara dikkat çekti. İnsanların eskisinden çok daha uzun süre hayatta kalması, yaşlanma sürecinde kronik hastalıkların artması ve sağlıklı yaşam kalitesinin öneminin artması, hücreleri genç tutma konusundaki araştırmaları daha da kritik hale getiriyor. Bu nedenle, hücreleri genç tutmanın yollarını arayan bilim insanları, özellikle yumurta ve embriyo sağlığını iyileştirmeye odaklanıyor.
Yumurta ve embriyo yaşlanması, kadın üreme sağlığının en önemli sorunlarından biri olarak kabul ediliyor. Bu süreçte, mitokondri adı verilen hücrelerin enerji üretim merkezlerinde meydana gelen bozulmalar, hücrelerin fonksiyonlarını yavaşlatarak üreme yeteneğini olumsuz etkiliyor. Ancak, mitokondri fonksiyonunu iyileştiren ve bu merkezlerde oksijen miktarını artıran takviyelerle, hücrelerin genç kalması ve üreme sağlığının korunması hedefleniyor. Bu alandaki çalışmalar, deneysel modellerde yürütülmekte olup, gelecekte daha fazla mitokondri fonksiyonunu iyileştirerek yumurta ve embriyo sağlığını artırmayı amaçlıyor.
Tüp bebek tedavisinin başarısı, sadece yumurta kalitesiyle değil, aynı zamanda hastanın genel sağlık durumuyla da yakından ilişkilidir. Bu nedenle, tüp bebek tedavisine başlamadan önce ideal kiloya ulaşmak, kilonun azaltılmasının tüp bebek tedavisinin temel konularından biri olarak kabul ediliyor. Obezite, insülin direnci, diyabet, kolesterol yüksekliği ve hormonal dengesizlikler gibi sorunlara yol açarak üreme sistemini olumsuz etkiler. Polikistik over sendromu gibi durumlar adet düzensizliğine ve yumurtlama sorunlarına neden olabilir. Kilo verildikçe bu sorunlar düzelir ve tüp bebek tedavisinin başarı oranları artar. Ayrıca, yaşam tarzı değişiklikleri, egzersiz, sağlıklı beslenme ve uygun takviyelerle üreme sağlığını desteklemek de önemli bir rol oynar. GLP-1 grubu ilaçlar gibi kilo verme yöntemleri, doğurganlık üzerinde olumlu etkiler gösterebilirken, doktor kontrolü olmadan kullanılmamaları gerektiği unutulmamalıdır.