Antalya'nın Akseki ilçesi, Toros Dağlarının arasında saklı bir lezzet sırrını barındırıyor. Sonbaharın gelmesiyle birlikte, yöre halkının yüzyıllardır süregelen geleneksel yöntemlerle hazırladığı andız pekmezi üretimi yeniden başladı. Bu üretim, sadece bir ürün olmanın ötesinde, doğanın ve yerel kültürün bir sentezi olarak adlandırılabilir.
Dağlık arazilerde yetişen andız ağaçlarının olgunlaşan kozalakları, gönüllü topluluklar tarafından sabahın erken saatlerinde toplanıyor. Bu toplama süreci, hem doğayla iç içe geçmek hem de yörenin doğal güzelliklerini koruma çabasıyla örtüşüyor. Toplanan kozalaklar, geleneksel yöntemlerle işlenerek, yaklaşık bir hafta süren bir sürecin ardından sofralara ulaşan eşsiz bir tat sunuyor. Bu süreçte, kozalakların büyük kazanlarda saatlerce kaynatılması, pekmezin karakteristik aromasını ve kıvamını oluşturuyor.
Üretim süreci, sadece teknik bir işlem değil, aynı zamanda bir sanattır. Kozalakların kırılması, süzülmesi ve kaynatılması gibi aşamalar, yöre halkının deneyim ve bilgeliğiyle bir araya gelerek, nesilden nesile aktarılan bir mirasın korunmasına katkıda bulunuyor. Alaçeşme Mahallesi'nde yaşayan Abdullah Uğur gibi üreticiler, geleneksel yöntemlerle pekmez yapımını sürdürüyor, her bir adımda özen gösteriyor ve ürünün kalitesini korumaya özen gösteriyor.
Akseki'de üretilen andız pekmezi, kilogramı 500 liradan satışa sunuluyor. Bu fiyat, hem ürünün nadirliği hem de üretim sürecindeki yoğun emek ve özenle açıklanabilir. Üretilen pekmez, yörede yaşayan vatandaşlar tarafından kendi tüketimleri için kullanılıyor, bazıları ise ürünleri üreticilere satarak ek gelir elde ediyor. Bu durum, hem yöresel ekonomiye katkı sağlıyor hem de kuşaktan kuşağa aktarılan bir kültürel mirası yaşatmaya devam ediyor. Ancak, pekmezin sağlık üzerindeki etkileri konusunda dikkatli olunması ve tıbbi tedavilerin yerini almaması gerektiği unutulmamalıdır.
