Avrupa Merkez Bankası (ECB) ve Avrupa Sistemik Risk Kurulu (ESRB) Başkanı Christine Lagarde, ESRB’nin 10. Yılı Konferansı’nda dikkat çekici bir konuşma yaparak, yapay zekanın finans sektöründeki potansiyel etkilerine ilişkin önemli uyarılar sundu. Lagarde, Stephen Hawking’in ‘Geleceğimiz, teknolojinin artan gücü ile onu kullanma bilgeliğimiz arasındaki bir yarıştır’ sözüne atıfta bulunarak, küresel ölçekte koordineli bir yaklaşımın önemini vurguladı. Bu yaklaşımın, finansal istikrarı koruma açısından kritik olduğunu belirten Lagarde, yapay zeka teknolojisinin hızla gelişen dinamiklerine uyum sağlamak için acil önlemler alınması gerektiğini savundu.
Avrupa Bölgesi’ndeki önde gelen finans kuruluşlarının yaklaşık %90’ının üretken yapay zeka uygulamalarını benimsediği gerçeğiyle birlikte, Lagarde, bu teknolojinin sunduğu özerkliğin beraberinde önemli riskler getirdiğini vurguladı. Özellikle finansal piyasalar, siber güvenlik ve jeopolitik istikrar gibi alanlarda ortaya çıkan üç temel tehlikeyi işaret etti. Yapay zeka sistemlerinin, insan kontrolünden bağımsız olarak hızla karar alabilmesi, piyasa şoklarını tetikleyip fiyat manipülasyonlarına yol açma potansiyeli taşıyordu. Bu durum, finansal sistemin kararlılığını ciddi şekilde tehdit ediyordu.
Lagarde’ın vurguladığı en önemli nokta, yapay zekanın sistem açıklarını tespit etme ve bunları kötüye kullanma hızının, geleneksel yöntemlere kıyasla inanılmaz derecede kısa bir sürede, haftalardan saatlere indiğidir. Bu durum, siber savunma hatlarını aşabilen ve finansal sistemin güvenliğini ciddi şekilde zayıflatabilen yapay zeka ajanlarının ortaya çıkmasıyla birlikte, risk yönetimi stratejilerinin yeniden gözden geçirilmesini gerektiriyordu. ABD ve Çin gibi ülkelerde yoğunlaşan yapay zeka geliştirme trendi, Avrupa’nın bu teknolojilere erişimini kısıtlayabilecek jeopolitik belirsizliklerin artmasıyla birlikte, Avrupa’nın bu riskleri en aza indirmek için daha proaktif adımlar atması gerektiğini de belirterek, küresel işbirliğine acil ihtiyaç duyulduğunu ifade etti.
Konuşmasının son bölümünde Lagarde, AB Yapay Zeka Yasası’nın (AI Act) bu risklere karşı geliştirilen ilk önemli adım olduğunu belirterek, gelecekteki yapay zeka sistemlerinin daha da güçlü hale gelmesi durumunda, küresel düzeyde işbirliğinin daha da önem kazanacağını vurguladı. Soğuk Savaş döneminde ABD ve Sovyetler Birliği’nin nükleer silahların yayılmasını önlemek için işbirliği örneğini hatırlatarak, benzer bir yaklaşımın yapay zeka teknolojisinin kötüye kullanımını engellemek için de uygulanabileceğine işaret etti. ESRB’nin siber savunma hatlarını güncelleme çağrısına da yeniden vurgu yaparak, kurumun finansal sistemi koruma misyonunu kararlılıkla sürdüreceğini ilan etti.
