Afrika kıtasının gücü ve potansiyeli, uluslararası arenada dikkatleri üzerine çekmeye devam ediyor. Gana Cumhurbaşkanı John Dramani Mahama, ülkesinin ABD ile yaptığı, 109 milyon dolarlık bir sağlık yardımı anlaşmasının, ülkenin stratejik hedefleriyle uyumlu olmadığı gerekçesiyle reddedildiğini duyurdu. Bu ret, sadece bir anlaşmanın sonu değil, aynı zamanda Gana'nın uluslararası ilişkiler stratejisinde önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
Mahama, New York’taki Dış İlişkiler Konseyi’ndeki bir konuşmada, Sağlık Bakanlığının ABD’nin sunduğu öneriyi inceleyerek Bakanlar Kuruluna sunduğunu ve belirli maddelerin kabul edilemez olduğunu vurguladı. Anlaşmanın, Gana’nın tıbbi kayıtlarının ve ‘patojen profillerinin’ ABD’ye sunulmasını öngören, karşı finansman yükümlülükleri ve FDA denetimlerini içeren detayları, Gana hükümetinin endişelerini artırmıştı. Bu durum, ülkenin hassas sağlık verilerinin korunması konusundaki önceliğini açıkça ortaya koyuyordu.
Mahama, bu şartların ‘küçültücü’ olarak nitelendirerek, Bakanlar Kurulunun anlaşmayı kısa sürede reddettiğini ve Sağlık Bakanına ABD Büyükelçisine anlaşmayı kabul etmeyeceklerini bildirmesi talimatını verdiğini açıkladı. Ayrıca, ABD yardımlarının kesilmesinin ardından Gana’nın sağlık sektöründe finansman açığı oluştuğunu ve ülkenin dış yardımlara olan bağımlılığını azaltmayı hedefleyen ‘Accra Reset’ girişimine odaklandığını ekledi. Bu girişim, ilaç ve aşı üretim kapasitesini artırmayı amaçlayarak, Gana’nın kendi kendine yetme hedefine ulaşmasına katkıda bulunacak.
Bu ret, Nisan 2026’da da reddedilen benzer bir anlaşmanın devamı niteliğinde. Beş yıllık anlaşma kapsamında 109 milyon dolarlık bir ABD sağlık desteği sağlanması planlanmış, ancak müzakereler 24 Nisan 2026’ya kadar uzatılmıştı. Bu olay, Gana’nın uluslararası işbirliklerine yaklaşımında, kendi çıkarlarını ön planda tutarken, aynı zamanda küresel sağlık sorunlarına çözüm arayışında stratejik bir duruş sergilediğini gösteriyor.
