Cumhurbaşkanı Yardımcısı Emine Erdoğan’ın liderliğindeki Sıfır Atık Hareketi, yalnızca bir çevre girişimi olmanın ötesinde, insanlığın doğayla olan ilişkisini yeniden tanımlayan bir dönüşüm sürecidir. 2017’de yayılan bu fidan, dokuz yıl içinde dünyadaki çevre hareketlerinin en etkili örneklerinden biri haline geldi. Projenin başarıları, sadece atık miktarını azaltmakla sınırlı kalmayıp, sürdürülebilir yaşamın temellerini atmak, kaynakları korumak ve gelecek nesillere yaşanabilir bir dünya bırakmak gibi hedeflere ulaşılmasını sağladı.
Bu önemli kilometre taşına ulaşılmasında, vatandaşların bilinçli tüketim alışkanlıklarını değiştirmesi, atıkları ayrıştırarak geri dönüşüme kazandırması ve doğayı koruma konusunda toplumsal bir farkındalık yaratması payda olmuştur. Sıfır Atık, ‘atma, dönüştür’ ilkesiyle öne sürülürken, kaynakların verimli kullanılması ve atıkların bertaraf edilme yöntemlerinin yeniden şekillenmesi konusunda önemli bir paradigma değişikliğine yol açmıştır. Bu proje, sadece Türkiye’de değil, tüm dünyada sürdürülebilirlik kavramının yaygınlaşmasına katkı sağlamıştır.
Projenin deniz temizliğine odaklanan ‘Sıfır Atık Mavi’ ayağı, 28 kıyı ilinde 7 yıldır devam eden başarılı bir operasyondur. 2020-2024 yılları arasındaki ‘Birinci 5 Yıllık Eylem Planları’ sonucunda 245 bin ton deniz çöpü toplanarak, denizlerin 20 bin 500 kamyon dolusu çöpten arındırılması sağlanmıştır. Ayrıca, 2025-2029 yılları arasındaki ‘İkinci 5 Yıllık Deniz Çöpleri İl Eylem Planları’ uygulamaya alınarak, denizlerden arındırılan toplam çöp miktarı 375 bin tona ulaşmıştır. Bu çalışmalar, deniz ekosistemlerinin korunmasına ve deniz canlılarının yaşam alanlarının yeniden canlanmasına katkı sağlamıştır.
Sıfır Atık Projesi’nin ekonomik ve çevresel etkileri, çarpıcı verilerle desteklenmektedir. Proje, bugüne kadar 90 milyon ton atık ile ülke ekonomisine 365 milyar TL katkı sağlamış, 2 trilyon litre su tasarrufu, 613 milyon ağacın kesilmesinin önlenmesi ve 270 milyar kWh enerji tasarrufu gibi önemli sonuçlar doğurmuştur. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un ifadeleriyle, ‘Sıfır Atık Hareketi, dünyaya yön veriyor’ ve Türkiye’nin COP31 Başkanlığı ile küresel iklim mücadelesine taşınarak, ortak bir geleceğe adım atılmasını hedeflemektedir.’
