Sağlık sektöründeki dijital dönüşümün getirdiği zorluklar, hekimlerin haklarını ve mesleki özerkliğini sorgulanmaya bırakıyor. Ankara Tabip Odası (ATO), Risk Esaslı Denetim Sistemi (REDES) ve MEDULA gibi uygulamaların hekimlerin karar alma süreçlerini etkileyerek mesleki özerkliğini ciddi şekilde kısıtladığını belirtiyor. Bu durum, sağlık hizmetinin kalitesini ve hekimlerin itibarını olumsuz etkileyebilir.
ATO Genel Sekreteri Dr. Zafer Çelik, REDES programının ilk çıktılarının asıl israf ve usulsüzlükleri görmeyip hekimleri rencide edecek uygulamalara yol açtığını vurguladı. Çelik, REDES’in tüm sağlık verilerini bilgisayar programları ve yapay zekâ uygulamaları ile gözden geçirerek belli bir tutar üzerindeki reçeteleri yazan veya belli ilaçları tercih eden hekimleri, o reçetelerin karşılandığı serbest eczaneleri ve başka pek çok veriyi içeren raporlar hazırladığını anımsattı. Bu raporların, ilgili hekimlerin çalıştığı hastanelerin başhekimliklerine gönderilerek hekimlerden yazılı ve/veya sözel savunma talep edilmesi, hekimlerin mesleki bağımsızlığına doğrudan müdahale olarak değerlendiriliyor. Hekimlerin hastalara uyguladıkları tanı ve/veya tedavilerin bu şekilde sorgulanması, hekimlere potansiyel dolandırıcı muamelesi yapıldığını ve insanlık onurunu zedeleyen bir yaklaşım olarak tanımlanıyor.
Ek olarak, 1 Eylül 2026 tarihinden itibaren Sağlık Bakanlığı Eğitim ve Araştırma Hastanelerini de kapsayacak şekilde genişletilen MEDULA sistemi, hekimlere muayene, reçete ve ameliyat gibi tıbbi işlemleri denetleme, kontrol etme ve onaylama yükümlülüğü getiriyor. Bu durum, hekimlerin asli görev ve çalışma alanlarının dışına çıkarılıyor. Hekimlerin, bu tür idari, mali ve teknik işleri yapmaya çalışması, onların sağlık hizmeti sunumuna ayrılan zaman ve emeğinden çalmak anlamına geliyor. Hekimlerin bu yükümlülükleri yerine getiremeyip olası bir hata durumunda idari, hukuki ve mali sorumluluğu üstlenmeleri, durumun ne kadar hassas bir şekilde ele alınması gerektiğini gösteriyor. Bu uygulama kapsamında her bir tıbbi işlemi, yüzlerce veriyi tek tek kontrol etmek, denetlemek ve onaylamak için hekimlerin çalışma programında ayrılmış zaman bulunmadığı vurgulanıyor.
Bu durum, Türk Tabipler Birliği (TTB) Büyük Kongre Delegesi Dr. Alpay Azap tarafından da destekleniyor. Azap, MEDULA kapsamında fatura içeriklerinin hekimler tarafından kontrol edilmesinin hekimlerin asli görevi olmadığını ve ciddi bir iş yükü yarattığını belirtiyor. ATO, söz konusu uygulamaya ilişkin